Emine Erdoğan, BM Genel Kurulundaki Sıfır Atık Özel Oturumu’nda yaptığı konuşmada, “Türkiye olarak küresel hiçbir meseleye kayıtsız kalmadığımız gibi çevre sorunlarında da çözümün bir parçası olma kararlığımızı sürdürüyoruz” dedi.

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ ın eşi Emine Erdoğan, Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreterliğinin özel davetlisi olarak katıldığı BM Genel Kurulundaki Sıfır Atık Özel Oturumu’nda, iklim ve çevre sorununda dünyada adil dağılım ilkesine dayalı hakkaniyetli bir sisteme ihtiyaç bulunduğunu söyledi.

Emine Erdoğan, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile birlikte, BM 77. Genel Kurul Başkanı tarafından düzenlenen “sıfır atık” konulu, eş sunucu 105 ülkenin yer aldığı üst düzeyli etkinlikte katılımcılara hitap etti.

Sözlerine 6 Şubat’ta meydana gelen Kahramanmaraş merkezli 11 ili etkileyen depremlerde hayatını kaybedenleri anarak başlayan Emine Erdoğan, dünyanın dört bir yanından arama kurtarma çalışmaları için gelen, yardım gönderen, Türkiye’nin yanında duran herkese şahsı ve Türk halkı adına teşekkürlerini iletti.

Şimdiye kadar BM Genel Kurulunda konuşan ilk Türk Cumhurbaşkanı eşi olan Emine Erdoğan, yeryüzünün bir denge ve ölçü içinde derin bağlarla birbirine bağlı bulunduğunu belirterek, insanların bu mozaiğin parçası olduğunu, milyonlarca canlı türüne ev sahipliği yapan yeryüzüne ve onun işleyişine saygı duyulması gerektiğini vurguladı.

“TOPYEKÛN VE HEMEN BUGÜN HAREKETE GEÇMEK MECBURİYETİNDEYİZ”

“Ancak ne yazık ki son iki yüzyıldır bu anlayışı kaybettik. Yeryüzünün dengesini korumakla mükellef insan, kendisini tabiatın karşısında konumlandırdı” diyen Emine Erdoğan, insanoğlunun ihtiyacından katbekat fazlasını tükettiğini, tükettiklerini de düşüncesizce yeryüzüne terk ettiğine dikkati çekti.

Emine Erdoğan, şunları söyledi: “Öyle bir dünyada yaşıyoruz ki âdeta ‘Görmediğimiz çöp zararsızdır’ düşüncesiyle, atıklar en az gelişmiş ülkelere gönderiliyor. Bu atık yığınları, sadece tabiatı kirletmekle kalmıyor, yeni sürüm bir sömürgecilik üretiyor. İklim değişikliği kaynaklı kuraklık sebebiyle dünyanın farklı yerlerinde hâlâ binlerce çocuk ölüyorsa bu gidişata ‘Dur’ demek için kaybedecek bir dakikamız bile yok demektir. Milyonlarca insanın içme suyuna erişemediği bir dünyada tek bir sigaranın üretimi için 3,7 litre su kullanılması, sorumlu her dünya vatandaşını derinden yaralıyor.”

Bu yıkıma son vermenin ve dünyayı kurtarmanın yine insanın elinde olduğunu vurgulayan Emine Erdoğan, “İnsanlık olarak ya hep birlikte kazanacağımız ya da hep birlikte kaybedeceğimiz bu denklemde topyekûn ve hemen bugün harekete geçmek mecburiyetindeyiz” diye konuştu.

Emine Erdoğan, 5 sene önce Türkiye’de başlattıkları ve bütün dünyaya yayılan Sıfır Atık Projesi ile büyük dönüşümler başlatabileceklerini gösterdiklerine işaret ederek, proje kapsamında geri kazanılan milyonlarca atık ile 650 milyon ton ham madde tasarrufu sağlandığını ve 4 milyon ton sera gazı salınımının önlendiğini vurguladı.

“Türkiye olarak küresel hiçbir meseleye kayıtsız kalmadığımız gibi çevre sorunlarında da çözümün bir parçası olma kararlığımızı sürdürüyoruz” diyen Emine Erdoğan, sivil toplum gönüllüleriyle çabaları daha geniş kitlelere yaymak için “Sıfır Atık Vakfı” kurma çalışması içinde oldukları bilgisini paylaştı.

“İKLİM VE ÇEVRE SORUNUNDA ADİL DAĞILIM İLKESİNE DAYALI HAKKANİYETLİ BİR SİSTEME İHTİYACIMIZ VAR”

Emine Erdoğan, başta köklü medeniyetlerin beşiği Anadolu kültürü olmak üzere, her kültürün köklerinde tabiatla uyumlu yaşamın farklı örneklerinin bulunduğuna işaret ederek, “Sıfır atık tohumunu hangi vicdana ekersek ekelim, mutlaka yeşereceğine inanıyorum. Yeter ki ortak bir vicdan ve akıl pusulasıyla hareket edelim” ifadelerini kullandı.

Emine Erdoğan, BM Genel Sekreteri Antonio Guterres ile imzaya açtıkları küresel taahhüt belgesinin sıfır atık uygulamasının kurumsallaşması yolunda önemli bir adım olduğunu hatırlatarak şöyle devam etti: “Ülkemizde başlattığımız bu hareketin dünyaya model teşkil edecek seviyeye gelmesinden ve BM çatısı altında güçlü bir politikaya dönüşmesinden bir sıfır atık gönüllüsü olarak büyük gurur ve mutluluk duyuyorum. Elde edilen bu başarı, makro ölçekte politikalar geliştiren, duyarlı siyaset yapıcıları kadar atıklarını azaltan ve evindeki atıkları geri dönüşüme kazandıran sorumlu insanlarındır.”

Emine Erdoğan, “Diğer meselelerde olduğu gibi, iklim ve çevre sorununda da adil dağılım ilkesine dayalı hakkaniyetli bir sisteme ihtiyacımız var” dedi.

“BU GİDİŞATI TERSİNE ÇEVİREBİLECEK SON NESİL BİZİZ”

Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın “Dünya, beşten büyüktür” ifadesinin iklim değişikliğiyle mücadele kapsamında da ayrı bir öneminin olduğuna işaret eden Emine Erdoğan, şu değerlendirmelerde bulundu: “Hakkaniyete dayalı bir yük paylaşımı ile önlemleri almak, iklim değişikliğinde payı olmadığı hâlde, sonuçlarından en çok etkilenen ülkelerin gözetildiği adil bir sistem kurmak mecburiyetindeyiz. Refah seviyesi yüksek ülkelerin ihtiyaçlarını karşılamak için toprağını, suyunu seferber ederken kendi çocuklarını yeterince besleyemeyen ülkelerin sorunlarına sırt çeviremeyiz. Açlıktan ölen çocukların sayısı obeziteden hayatını kaybeden çocuklarla aynı iken adil paylaşımdan söz edemeyiz. ‘Dünya nüfusu artıyor, kaynaklar insanlığa yetmiyor.’ derken üretilen gıdanın üçte birini çöpe atamayız hem de bu gıdalar açlık sorununu bitirebilecekken. İşte bu yüzden ben de haykırıyorum: Dünya, beşten büyüktür.”

Gelecek nesiller için değişimin bugün başlatılması gerektiğini vurgulayan Emine Erdoğan, “Buradan, ‘Dünyayı ben mi kurtaracağım?’ diye düşünen herkese seslenmek istiyorum: Evet, siz, evet biz, dünyayı kurtaracağız. Zira bu gidişatı tersine çevirebilecek son nesil biziz. En uzun yollar bile bir adımla başlar. Diliyorum bu 30 Mart, geleceğimiz ve ortak evimiz dünya için, birlikte yürüyeceğimiz bir yolun ilk adımı olur” ifadelerini kullandı.

Emine Erdoğan’ın BM’de yaptığı konuşmayı özel olarak dinlemek için, BM Habitat İcra Direktörü Maimunah Mohd Sharif, BM Genel Kurul Başkan Yardımcısı Aksoltan Ataeva, Sırbistan Cumhurbaşkanı Aleksandar Vucic’in eşi Tamara Vucic, Azerbaycan Meclis Başkanı Sahibe Gafarova, Özbekistan’ın eski Cumhurbaşkanı İslam Kerimov’un kızı Lola Kerimova, Trinidad ve Tobago Dışişleri Bakanı Amery Brown ile Libya Çevre Bakanı İbrahim Alaraby Münier de salonda hazır bulundu.

BM GENEL SEKRETERİ GUTERRES: “TÜRKİYE VE EMİNE ERDOĞAN’IN LİDERLİĞİNİ TAKDİR EDİYORUM”

BM Genel Sekreteri Antonio Guterres de Genel Kurul salonundaki Sıfır Atık Özel Oturumu’nda, “Hayati öneme sahip olan sıfır atık konusunda Türk hükûmeti ve Emine Erdoğan’ın liderliğine saygı duyduğumu ve takdir ettiğimi belirtmek istiyorum” dedi.

İnsanlığın dünyayı bir “çöplük” gibi kullandığını ve “tek evini çöpe” çevirdiğini belirten BM Genel Sekreteri Guterres, atıklar ve hava kirliliğinin çevre, ekonomi ve sağlığı etkilediğine dikkati çekti.

BM Genel Sekreteri Guterres, atık listesinin plastikler, çürük gıda, piller ve inşaat molozu gibi birçok farklı türü barındırdığına işaret ederek, “Dünya Bankasının verilerine göre dünya, her yıl 2 milyar ton kentsel katı atık üretiyor. Bunların yüzde 33’ü düzgün bir şekilde yönetilmiyor” bilgisini paylaştı.

Küresel olarak atığın azaltılmasının karbon salınımını da ciddi ölçüde azaltacağını vurgulayan BM Genel Sekreteri Guterres, “İklim faciasını engellemek için çok az zamanımız kaldı” uyarısında bulundu.

BM Genel Sekreteri Guterres, sözlerini şöyle sürdürdü: “Atık, insanlarımızı, gezegenimizi, doğal kaynakları ve ekosistemimizi, her yıl milyarca kayba yol açarak ekonomimizi öldürüyor. Atık miktarı artmaya devam ediyor. 2050 yılında kentsel katı atık üretiminin iki katına çıkarak 4 milyar tona ulaşacağı öngörülüyor. Atık, gezegenimizi çöpe çeviriyor. Artık atığa savaş açma zamanı geldi.”

Ülkelerin, şehirlerin ve yerel yönetimlerin atık yönetim sistemlerini geliştirmeleri için yatırım yapmaları gerektiğini vurgulayan BM Genel Sekreteri Guterres, insanların yeniden kullanım ve geri dönüşüme başvurmalarını teşvik etmek amacıyla politikalar üretilmesinin önem taşıdığına dikkati çekti.

EMİNE ERDOĞAN, SIFIR ATIK DANIŞMA KURULUNUN BAŞKANLIĞINI ÜSTLENECEK

BM Genel Sekreteri Guterres, “Ülkeler, ulusal düzeyde Emine Erdoğan’ın öncülüğünde Türkiye’nin yürüttüğü Sıfır Atık Projesi gibi örneklerden ilham almalı. Bu bağlamda, sıfır atık alanında seçkin kişilerden oluşacak bir Danışma Kurulunu kuracağımı duyurmaktan memnuniyet duyuyorum. Hanımefendi Emine Erdoğan’a da bu Kurulun başkanlığını yapmayı kabul ettiği için teşekkürlerimi sunuyorum” diye konuştu.

BM Genel Sekreteri Guterres, Danışma Kurulunun başarılı ulusal ve yerel sıfır atık girişimlerinin hikayelerini paylaşacağını söyledi.

Son olarak tüketicilerin de çok daha sorumlu davranmaları gerektiğinin altını çizen BM Genel Sekreteri Guterres, “Hepimiz günlük olarak satın aldığımız ürünlerin kaynağını ve etkilerini düşünmeli ve onları nasıl elden çıkardığımızı gözden geçirmeliyiz” uyarısında bulundu.

BM Genel Sekreteri Guterres, tüm bu önlemlerin çok büyük ekonomik faydalarının da bulunduğunu da vurgulayarak, döngüsel sıfır atık ekonomilerinin hükümetlerin de tasarruf etmesini sağlayacağını ancak bunun için küresel düzeyde iş birliğinin gerektiğini ifade etti.

Geçen yıl BM Genel Kurulunun kabul ettiği sıfır atık kararının da bu yöndeki siyasi iradenin mevcudiyetini gösterdiğini anlatan BM Genel Sekreteri Guterres, “Dünyamızı kirletiyoruz, artık temizleme zamanı. İnsanlar ve gezegenimiz için döngüsel ve sıfır atıktan oluşan geleceğimizi inşa etmek için birlikte çalışalım” diyerek sözlerini tamamladı.

ULUSLARARASI SIFIR ATIK GÜNÜ

BM Genel Kurulu, 14 Aralık 2022’de Türkiye’nin ana sunucusu, 105 ülkenin de ortak sunucu olduğu “sıfır atık” kararını oydaşmayla kabul etmişti.

Genel Kurulun bu kararıyla 30 Mart, “Uluslararası Sıfır Atık Günü” ilan edildi.

BM’DE DEPREMLER İÇİN KURULAN “ANMA KÖŞESİ”Nİ ZİYARET

Emine Erdoğan ve Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Türkiye’de 6 Şubat’ta meydana gelen Kahramanmaraş merkezli depremlerde hayatını kaybedenler ve depremzedeler için BM binasında kurulan “Anma Köşesi”ni ziyaret etti.

Emine Erdoğan ve BM Genel Sekreteri Guterres, Anma Köşesi taziye defterini de imzaladı.

BM Genel Sekreteri Guterres, taziye defterine, “Türkiye ve Suriye’de korkunç depremler nedeniyle hayatını kaybeden ailelere başsağlığı dileklerimi iletmek isterim. Kalbim, etkilenen bölgedeki insanlarla birlikte. Gaziantep’te kişisel olarak Türk halkının çok büyük bir cömertlik göstererek milyonlarca Suriyeli mülteciye nasıl kucak açtığını, koruduğunu ve yardım ettiğini asla unutamam. Bugün biz de Türk halkına, en çok ihtiyaç duydukları bu anda, aynı dayanışmayı göstermeliyiz. BM, Türk hükümeti ve halkıyla tam dayanışma içinde her türlü desteği sağlamaya hazır” yazdı.

Emine Erdoğan ise, şu ifadelere yer verdi: “Depremin ilk anından itibaren, devletimiz tek yürek halinde tüm imkân ve araçlarıyla bölgede çalışmalar yürütüyor. Asrın felaketi olarak nitelendirdiğimiz depremlerin açtığı yaraları sarmak için seferber edilmiş her bir destek, kanayan bir yaraya merhem oluyor. Dünyanın dört bir köşesinden tezahür eden bu güçlü dayanışma; acının sınır tanımadığını; din, dil, ırk, coğrafya fark etmeksizin gözyaşının aynı olduğunu hepimize hatırlattı. Arama-kurtarma ekipleri göndererek, insani yardım imkânlarını seferber ederek, dua ve iyi dileklerini paylaşarak Türkiye’nin yanında olan dostlarımız, hem bizim hem de milletimiz için önemli bir teselli kaynağı oldu. İnsanlık ailesi olarak her bir ferdiyle bir elin parmakları gibi birbirine kenetlendiğimizde, nice badireleri aşacağımıza yürekten inanıyorum. Zor günlerde ortaya çıkan bu birlik ve dayanışma ruhunun, iyi günlerde de daim olmasını diliyor, ancak böylesi bir dünyada barış ve esenliği tesis edebileceğimizi ifade etmek istiyorum.”

İkilinin “Anma Köşesi”ne kırmızı karanfil bırakmasının ardından Emine Erdoğan, BM Genel Sekreteri Guterres’e yapıt üzerindeki saatin 6 Şubat’ta depremin gerçekleştiği “4.17”ye sabitlendiğini gösterdi.

BM Genel Sekreteri Guterres ve Emine Erdoğan aynı zamanda 30 Mart Uluslararası Sıfır Atık Günü vesilesiyle BM binasında açılan Sıfır Atık Dijital Sergisi’ni gezdi.

Emine Erdoğan ve BM Genel Sekreteri Guterres ile beraberlerindeki heyet, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı Daire Başkanı Sadiye Bilgiç tarafından Türkiye’nin 2017’den bu yana Emine Erdoğan’ın öncülüğündeki sıfır atık girişimi çerçevesinde attığı önemli adımlar ve çalışmalarla ilgili bilgilendirildi.